ส่วนที่ 1 · ข้อมูลพื้นฐานของหน่วยงาน
สถานะ ภารกิจ และขอบเขตความรับผิดชอบ
สถาบันวิจัยและพัฒนาชายแดนภาคใต้ มีสถานะเป็นส่วนราชการสนับสนุนวิชาการของมหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา ทำหน้าที่ส่งเสริมและขับเคลื่อนพันธกิจของมหาวิทยาลัยทั้งสามพันธกิจ ได้แก่ การวิจัย การบริการวิชาการ และการทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรม ให้แก่คณาจารย์ ข้าราชการ บุคลากร นักศึกษา และสังคมโดยรวม
พันธกิจที่ 1 · การวิจัย
บริหารกองทุนวิจัยและการเข้าถึงแหล่งทุนภายนอก รับรองจริยธรรมการวิจัยในมนุษย์ คุ้มครองและใช้ประโยชน์ทรัพย์สินทางปัญญา พัฒนาศักยภาพนักวิจัย และจัดทำวารสารวิชาการของมหาวิทยาลัย
พันธกิจที่ 2 · การบริการวิชาการ
ให้บริการตรวจวิเคราะห์ทดสอบทางวิทยาศาสตร์ การฝึกอบรม และการถ่ายทอดเทคโนโลยีและนวัตกรรมสู่ชุมชน ครัวเรือนเป้าหมาย ผู้ประกอบการ และหน่วยงานในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้
พันธกิจที่ 3 · การทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรม
รวบรวมและเผยแพร่องค์ความรู้ด้านศิลปวัฒนธรรมและภูมิปัญญาท้องถิ่น ต่อยอดทุนทางวัฒนธรรมสู่นวัตกรรมเชิงเศรษฐกิจ และอนุรักษ์ฐานทรัพยากรท้องถิ่นตามแนวพระราชดำริ
สถานะและพัฒนาการของหน่วยงาน
พัฒนามาจาก ศูนย์วิจัยและบริการการศึกษา และต่อมาเป็น สำนักวิจัยและบริการวิชาการ ในสมัยวิทยาลัยครูยะลา ก่อนมีพระราชบัญญัติสถาบันราชภัฏยะลา พ.ศ. 2538 · ภายหลังการประกาศใช้พระราชบัญญัติสถาบันราชภัฏ พ.ศ. 2538 หน่วยงานได้รับการปรับสถานะเป็น สำนักวิจัยและบริการวิชาการ · ต่อมาเมื่อพระราชบัญญัติมหาวิทยาลัยราชภัฏ พ.ศ. 2547 มาตรา 10 กำหนดให้มหาวิทยาลัยแบ่งโครงสร้างออกเป็น 7 ส่วนราชการ จึงได้มีการจัดตั้ง สถาบันวิจัยและพัฒนาชายแดนภาคใต้ ขึ้นตามโครงสร้างดังกล่าว
อัตรากำลัง 40 คน
ปฏิบัติงานใน 8 หน่วยงานหลัก ประกอบด้วยงานบริหารทั่วไป งานส่งเสริมการวิจัยและข้อมูลท้องถิ่น งานพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ สำนักงานบริหารจัดการทรัพย์สินทางปัญญา หน่วยงานจริยธรรมการวิจัยในมนุษย์ ศูนย์ประสานงาน อพ.สธ. ศูนย์วิทยาศาสตร์ และศูนย์ศิลปวัฒนธรรม
พื้นที่รับผิดชอบ
จังหวัดยะลา ปัตตานี และนราธิวาส เป็นพื้นที่ดำเนินงานหลัก โดยมีความได้เปรียบด้านที่ตั้งซึ่งเชื่อมต่อกับรัฐตอนเหนือของประเทศมาเลเซีย
รายได้ที่หน่วยงานจัดหาเอง
ปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 จำนวน 738,155 บาท ประกอบด้วยบริการตรวจวิเคราะห์ 428,005 บาท วารสารวิชาการ 202,500 บาท และการฝึกอบรม 107,650 บาท
พันธกิจ
- พัฒนาระบบบริหารจัดการและขับเคลื่อนพันธกิจหลักด้านการวิจัย การบริการวิชาการ และทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรม
- ส่งเสริมมาตรฐานจริยธรรมการวิจัย บ่มเพาะขีดความสามารถของนักวิจัย และยกระดับคุณภาพวารสารสู่มาตรฐานสากล
- คุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญา ยกระดับทุนทางวัฒนธรรมสู่เศรษฐกิจสร้างสรรค์ และอนุรักษ์ฐานทรัพยากรท้องถิ่นตามแนวพระราชดำริ
สมรรถนะหลักขององค์กร
- ระบบนิเวศวิจัยและมาตรฐานการวิจัย
- บริการวิชาการและเครือข่ายความร่วมมือ
- ทรัพย์สินทางปัญญาและการคุ้มครองสิทธิ
- ทุนทางวัฒนธรรมเชิงสร้างสรรค์
- ฐานทรัพยากรท้องถิ่นและความหลากหลายทางชีวภาพ
ค่านิยมองค์กร SRDI-X
ค่านิยมทั้งห้าประการเป็นกรอบพฤติกรรมที่บุคลากรทุกคนยึดถือในการปฏิบัติงาน โดยอักษร X มาจากคำว่า EXPERT
ส่วนที่ 2 · ลักษณะเฉพาะของการดำเนินงาน
บริบทการดำเนินงาน 2 บริบท
ตัวชี้วัดส่วนหนึ่งวัดผลการดำเนินงานที่เกิดขึ้นในระดับมหาวิทยาลัย อีกส่วนหนึ่งวัดผลการดำเนินงานที่หน่วยงานดำเนินการเอง การพิจารณาผลการดำเนินงานจึงต้องจำแนกทั้งสองบริบทออกจากกัน เพื่อมิให้เกิดการตีความคลาดเคลื่อน
ขับเคลื่อนพันธกิจในนามของมหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา ผลงานและรายได้เป็นของมหาวิทยาลัย สถาบันทำหน้าที่ขับเคลื่อน ประสานงาน และจัดเก็บข้อมูลผลการดำเนินงานระดับมหาวิทยาลัย
10 ตัวชี้วัด — ข้อมูลส่วนใหญ่เกิดที่คณะและหน่วยงานอื่น
ให้บริการและจัดหารายได้ในนามของสถาบันเอง ผ่านหน่วยงานย่อยในสังกัด รายได้เข้าบัญชีของสถาบันและเป็นทรัพยากรที่นำไปบริหารจัดการได้
9 ตัวชี้วัด — เป็นบริบทที่ตัดสินความมั่นคงทางการเงินและความสามารถในการพึ่งพาตนเอง
ส่วนที่ 3 · ความสอดคล้องเชิงนโยบาย
ความเชื่อมโยงกับแผนสามระดับและแผนของมหาวิทยาลัย
จัดทำตามมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 4 ธันวาคม 2560 เรื่องแนวทางการจัดทำแผนสามระดับ โดยถ่ายทอดจากแผนระดับชาติลงสู่ระดับหน่วยงาน และแผนปฏิบัติราชการประจำปี
ตัวชี้วัดที่มหาวิทยาลัยถ่ายทอดให้สถาบัน ปีงบประมาณ 2570
ตามเอกสารตัวชี้วัดประกอบการจัดทำคำรับรองการปฏิบัติราชการ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2570 — ถ่ายทอดให้สถาบัน 5 รายการ
| ตัวชี้วัด มรย. | สาระของตัวชี้วัดระดับมหาวิทยาลัย | ค่าเป้าหมายที่ถ่ายทอด | รองรับด้วย | การรองรับในแผนฉบับนี้ |
|---|---|---|---|---|
| YRU03-02 | ผลงานวิจัยและนวัตกรรมที่นำไปใช้ประโยชน์และสร้างมูลค่าต่อชุมชนชายแดนใต้ เพิ่มขึ้นไม่น้อยกว่าร้อยละ 10 ต่อปี | ร้อยละ 10 | SRDI-02 | ตรงกันทั้งวิธีนับและค่าเป้าหมาย ร้อยละ 10 ทุกปีตลอดแผน |
| YRU03-03 | ร้อยละที่เพิ่มขึ้นของรายได้ครัวเรือนในพื้นที่เป้าหมายจากงานบริการวิชาการด้วยเทคโนโลยีและนวัตกรรมของมหาวิทยาลัย | ร้อยละ 10 | SRDI-04 | ตรงกันทั้งวิธีนับและค่าเป้าหมาย ร้อยละ 10 ทุกปีตลอดแผน |
| YRU03-04 | ชุมชนท้องถิ่นต้นแบบที่พัฒนาโดยมหาวิทยาลัยและได้รับการยอมรับเป็นต้นแบบระดับชุมชนท้องถิ่นชายแดนใต้ เพิ่มขึ้นอย่างน้อยปีละ 1 ชุมชน | 1 ชุมชน/ปี | SRDI-05 | แผนนับแบบสะสม 2 → 6 ชุมชน ซึ่งเท่ากับเพิ่มปีละ 1 ชุมชนตามที่ถ่ายทอด |
| YRU03-05 | นวัตกรรมที่ยกระดับเศรษฐกิจและรายได้ให้กับพื้นที่จากฐานทุนวัฒนธรรม เพิ่มขึ้นอย่างน้อยปีละ 1 นวัตกรรม | 1 นวัตกรรม/ปี | SRDI-09 | ตรงกันทั้งวิธีนับและค่าเป้าหมาย 1 นวัตกรรมทุกปีตลอดแผน |
| YRU05-02 | ร้อยละของบุคลากรสายสนับสนุนที่มีตำแหน่งที่สูงขึ้น | ≥ ร้อยละ 50 | SRDI-18 | แผนตั้งค่าเป้าหมายสูงกว่าเกณฑ์ที่ถ่ายทอด คือ ร้อยละ 55 – 75 เพราะผลปี 2569 อยู่ที่ร้อยละ 52.94 แล้ว |
การเปลี่ยนแปลงของแผนระดับบนที่ต้องติดตามในช่วงแผน
แผนระดับบนที่แผนฉบับนี้อ้างอิงบางฉบับจะสิ้นสุดหรือเปลี่ยนแปลงภายในช่วงเวลาของแผน จึงกำหนดให้เป็นประเด็นติดตามในการทบทวนแผนประจำปีและการทบทวนกลางรอบปี 2572
- แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 สิ้นสุดปี 2570 · ฉบับที่ 14 (พ.ศ. 2571–2575) อยู่ระหว่างการยกร่างและจะประกาศใช้ในปี 2571 ซึ่งครอบคลุมปีที่ 2 ถึงปีที่ 5 ของแผนฉบับนี้
- แผนด้านวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมของประเทศ พ.ศ. 2566–2570 สิ้นสุดพร้อมปีแรกของแผน จึงต้องทบทวนความสอดคล้องเมื่อแผนฉบับถัดไปประกาศใช้
- การปรับโครงสร้างหน่วยบริหารและจัดการทุน — พระราชกฤษฎีกาจัดตั้งสำนักงานเร่งรัดการวิจัยและนวัตกรรมเพื่อเพิ่มความสามารถการแข่งขันและการพัฒนาพื้นที่ (องค์การมหาชน) หรือ รวพ. มีผลใช้บังคับเมื่อวันที่ 1 มกราคม 2569 โดยควบรวม บพท. บพค. และ บพข. เข้าเป็นหน่วยงานเดียว ส่งผลต่อช่องทางการขอรับทุนภายนอกที่ตัวชี้วัด SRDI-11 อ้างอิง
- แผนปฏิบัติการด้านการบริหารและพัฒนาจังหวัดชายแดนภาคใต้ ระยะ 5 ปี (พ.ศ. 2571–2575) ของ ศอ.บต. อยู่ระหว่างการจัดทำ จะเป็นกรอบเชิงพื้นที่ที่ต้องเชื่อมโยงเพิ่มเติม
ตัวชี้วัดที่หน่วยงานกำหนดเอง จำนวน 14 รายการ
ตัวชี้วัดที่มหาวิทยาลัยถ่ายทอดมีจำนวน 5 รายการตามตารางข้างต้น ส่วนอีก 14 รายการเป็นตัวชี้วัดที่หน่วยงานกำหนดขึ้นเองให้ครอบคลุมพันธกิจที่รับผิดชอบ ประกอบด้วยการคุ้มครองและใช้ประโยชน์ทรัพย์สินทางปัญญา มาตรฐานห้องปฏิบัติการ คุณภาพวารสารวิชาการ การเปลี่ยนผ่านสู่องค์กรดิจิทัล และความมั่นคงทางการเงิน ทั้งหมดอยู่ภายใต้กรอบยุทธศาสตร์เดียวกันกับมหาวิทยาลัย และไม่มีรายการใดขัดแย้งกับตัวชี้วัดที่ได้รับการถ่ายทอด
ส่วนที่ 4 · การวิเคราะห์เชิงกลยุทธ์ · เครื่องมือที่ 1
การวิเคราะห์สภาพแวดล้อมภายในและภายนอก (SWOT Analysis)
ปัจจัยแต่ละรายการสังเคราะห์จากเอกสารหลักฐานของหน่วยงาน ได้แก่ โครงร่างองค์กร รายงานการประเมินตนเองตามเกณฑ์คุณภาพการศึกษาเพื่อการดำเนินการที่เป็นเลิศ และรายงานผลการดำเนินงานตามตัวชี้วัดประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569
ส่วนที่ 5 · การกำหนดกลยุทธ์ · เครื่องมือที่ 2
การจับคู่ปัจจัยเพื่อกำหนดกลยุทธ์ (TOWS Matrix)
กลยุทธ์ทั้ง 7 ข้อสามารถตรวจสอบย้อนกลับได้ว่าพัฒนาขึ้นจากการจับคู่ปัจจัยภายในกับปัจจัยภายนอกคู่ใด
ส่วนที่ 6 · แผนที่ยุทธศาสตร์ · เครื่องมือที่ 3
แผนที่ยุทธศาสตร์ตามแนวคิด Balanced Scorecard
จัดเรียงเป้าประสงค์เป็นชั้นตามความสัมพันธ์เชิงเหตุและผล โดยพิจารณาจากชั้นล่างขึ้นสู่ชั้นบน กล่าวคือ ความพร้อมของฐานองค์กรด้านบุคลากรและการเงินส่งผลต่อกระบวนการภายในและมาตรฐาน ต่อเนื่องไปยังคุณค่าที่ส่งมอบแก่ผู้รับบริการ และนำไปสู่ผลลัพธ์ต่อพื้นที่และสังคมในชั้นสูงสุด
ส่วนที่ 7 · โครงสร้างของแผน
ประเด็นยุทธศาสตร์ 3 ประเด็น เป้าประสงค์ 7 ข้อ และกลยุทธ์ 7 ข้อ
| ประเด็นยุทธศาสตร์ | เป้าประสงค์ | กลยุทธ์ |
|---|
ส่วนที่ 8 · ภาพรวมความเชื่อมโยงทั้งแผน
ตารางความเชื่อมโยง ประเด็นยุทธศาสตร์ – เป้าประสงค์ – กลยุทธ์ – ตัวชี้วัด – ค่าเป้าหมาย – ผู้รับผิดชอบ
แต่ละแถวแสดงความเชื่อมโยงตามลำดับจากประเด็นยุทธศาสตร์ สู่เป้าประสงค์ กลยุทธ์ที่ใช้ขับเคลื่อน ตัวชี้วัดที่ใช้วัดผล ค่าเป้าหมายรายปี โครงการที่รองรับ และหน่วยงานเจ้าภาพ
| ประเด็นยุทธศาสตร์ | เป้าประสงค์ | กลยุทธ์ | รหัส | ตัวชี้วัด | หน่วยนับ | ผล 69 | 2570 | 2571 | 2572 | 2573 | 2574 | โครงการ | บริบท | เจ้าภาพหลัก |
|---|
ส่วนที่ 9 · ตัวชี้วัดและค่าเป้าหมาย
ตัวชี้วัด 19 รายการ และค่าเป้าหมายรายปี พ.ศ. 2570 – 2574
เลือกรายการตัวชี้วัดเพื่อแสดงค่าฐาน หน่วยงานเจ้าภาพ โครงการรองรับ และตำแหน่งของตัวชี้วัดในห่วงโซ่ผลลัพธ์ · แถบแนวตั้งแสดงค่าเป้าหมายของแต่ละปีงบประมาณ
ส่วนที่ 10 · การจัดชั้นตัวชี้วัด · เครื่องมือที่ 4
ห่วงโซ่ผลลัพธ์ ปัจจัยนำเข้า กระบวนการ ผลผลิต และผลลัพธ์
ตัวชี้วัดที่อยู่ต้นห่วงโซ่ใช้กำกับการดำเนินงานและให้สัญญาณเตือนล่วงหน้า ส่วนตัวชี้วัดปลายห่วงโซ่ใช้ประเมินความสำเร็จของแผนในระดับยุทธศาสตร์
| ตำแหน่งในห่วงโซ่ | จำนวน | ตัวชี้วัด | บทบาทในการประเมิน |
|---|---|---|---|
| ปัจจัยนำเข้า (Input) | 1 | SRDI-11 | ตัวชี้วัดกำกับ ใช้ติดตามความเพียงพอของทรัพยากรวิจัย |
| กระบวนการ (Process) | 1 | SRDI-19 | ตัวชี้วัดกำกับ ใช้ติดตามความพร้อมของกำลังคน |
| ผลผลิต (Output) | 5 | SRDI-06 · SRDI-08 · SRDI-13 · SRDI-15 · SRDI-16 | ตัวชี้วัดกำกับการดำเนินงานภายใน ให้สัญญาณล่วงหน้าก่อนผลลัพธ์เกิด |
| ผลลัพธ์ (Outcome) | 12 | SRDI-01 ถึง SRDI-05 · SRDI-07 · SRDI-09 · SRDI-10 · SRDI-12 · SRDI-14 · SRDI-17 · SRDI-18 | ตัวชี้วัดระดับยุทธศาสตร์ ใช้ประเมินความสำเร็จของแผน |
ส่วนที่ 11 · การแปลงแผนสู่การปฏิบัติ
โครงการรองรับ จำนวน 15 โครงการ
กลยุทธ์ทุกข้อมีตัวชี้วัดรองรับ และตัวชี้วัดทุกรายการมีโครงการรองรับ สามารถตรวจสอบความครอบคลุมได้จากตารางความเชื่อมโยง
| รหัส | ประเด็น | ชื่อโครงการ | ตัวชี้วัดที่ตอบ | ระยะเวลา |
|---|
ส่วนที่ 12 · เงื่อนไขความสำเร็จของแผน · เครื่องมือที่ 5
ทะเบียนความเสี่ยงและสมมติฐานของแผน
แต่ละรายการระบุตัวชี้วัดที่ได้รับผลกระทบ สัญญาณเตือนล่วงหน้า และหน่วยงานเจ้าภาพ เพื่อให้สามารถดำเนินมาตรการแก้ไขได้ก่อนที่ผลการดำเนินงานจะได้รับผลกระทบ
ความเสี่ยงสำคัญ
| ความเสี่ยง | ตัวชี้วัดที่กระทบ | สัญญาณเตือนล่วงหน้า | เจ้าภาพ |
|---|
สมมติฐานสำคัญ
| สมมติฐาน | ผลกระทบหากไม่เป็นจริง | สัญญาณเตือน |
|---|
ส่วนที่ 13 · การนำแผนไปสู่การปฏิบัติ
รอบการติดตาม ประเมินผล และการทบทวนแผน
| รอบ | กิจกรรม | ผลที่ต้องได้ |
|---|---|---|
| รายไตรมาส | รายงานความก้าวหน้าตัวชี้วัดและโครงการผ่านระบบรายงานผลของหน่วยงาน | ตัวชี้วัดที่มีสัญญาณเตือนได้รับการแก้ไขภายในไตรมาสถัดไป |
| รอบ 6 เดือน | รายงานผลการปฏิบัติราชการตามคำรับรอง (1 ต.ค. – 31 มี.ค.) | ผลการดำเนินงานครึ่งปีพร้อมมาตรการเร่งรัด |
| รอบ 12 เดือน | รายงานผลประจำปีและประเมินความสำเร็จของแผน (1 ต.ค. – 30 ก.ย.) | ผลการดำเนินงานรายปีและข้อเสนอการปรับแผนปีถัดไป |
| ทุกสิ้นปีงบประมาณ | ทบทวนแผนปฏิบัติราชการประจำปีให้สอดคล้องกับแผนกลยุทธ์ | แผนปฏิบัติราชการประจำปีถัดไป |
| ปี 2572 | ทบทวนแผนกลางรอบ ตรวจสอบความเหมาะสมของค่าเป้าหมายและกลยุทธ์ | แผนฉบับปรับปรุงกลางรอบ |